Portfolyo tasarımında sadece estetik bir biçim ve görsel bir stil tarif etmek  oldukça baştansavma bir yaklaşım olurdu ancak yine de hiç portfolyo hazırlamamış olanlara genel bir çerçeve ve hızlı bir özet yapması açısından bu kısa ama farklı ders notlarımı paylaşmak istedim.

Elbette portfolyo hazırlarken kişisel bazı özelliklerinizi ve bireysel mesleki hedeflerinizi gözden geçirirken, başvuru amacınızın türünü ve başvuru yerinizi önceden inceleyip bir değerlendirme yapmalı ve bunları yaparken de bazı yöntemler ve bilgilerden (derslerde göreceksiniz) faydalanmalısınız. Portfolyonuzu nesne olarak ortaya çıkartmak zor bir iş değil hele de görsel tasarım alanlarından birinin içinde ya da belirli bir görsel zevke sahip herkes bunu yapabilir ancak yukarıda saydığım özellikler bir yana bir de portfolyonun içeriği, görsel tasarımı, planlanması ve aşamaları var.

Burada özellikle aşamalar hakkında  tecrübesiz tasarımcı arkadaşlar “ne gerek var işte , yaparsın biter” diye düşündüklerinde teorik tarafı olacak bir portfolyo meydana getirmek yerine sadece çalışmalarını robotik olarak anlattıkları, vasat seviyede ve az tercih edilebilir portfolyo yapma ve sunma seviyesini geçemiyorlar.

Dijital portfolyonuz ve bir parçası olan web portfolyonuz olmalı, peki ya fiziksel portfolyo yapacaksanız bunu da baştan düşünmeniz, portfolyo tasarım planınıza eklemeniz uygun olmaz mı.

Oysa bizim hedefimiz tüm özellikleriyle nitelikli bir portfolyoyla işimizi şansa bırakmamak.

Tabi tüm bunlara ek olarak bir de sunum süreci var. Sunuş, konuşmasıyla, kurulan iletişimiyle, sunum yeriyle, materyalleriyle ve sunumun kendisini geliştirmekle ilgili yapılacaklarla birlikte genelde dijital sunum programını iyi kullanarak bu programda sunum tasarımını, görsel iletişimin birtakım ilkelerni doğru yansıtarak oluşturma gibi alt süreçleri içeren başlı başına br hazırlık, bilgi ve deneyim geliştirme işi. Çok iyi bir sunuşla , geride kalmış bir tasarımı bazen de geride kalmış bir mesleki profili harika gösterebilirsiniz; tabi ki gerçeklere sadık kalarak.

Maketleriniz boşa gitmemeli, bol bol fotoğrafları çekilip kullanılabilir. Fotoğraflar düzenlenerek görsel zenginlik katabilir.

Ayrıca bu yazıda portfolyo tasarımının tüm yönlerini değil portfolyo ve sunum tekniklerinin başlıklarına da girmeden tamamen dijital portfolyonun olması gereken özelliklerine yönelik kısa ama öz başıklarla tanıştırmak istiyorum. Başta da dediğim gibi konu bir uzmanlık alanı olacak kadar geniş ve sadece ana maddelerle ifade edilemeyecek kadar farklı alanlara değinmek gereken bir konu.

Dijital Bir Web Portfolyosu için dikkat edilmesi gereken ana maddeler:

1- İlke: Her zaman ama her zaman abartmadan, kişiliğinizi iş almak için değiştirip işe girdikten kısa bir süre sonra atılmanıza ya da çok zor anlar yaşamanıza sebep olmayacak şekilde dürüst olmalısınız. Olamıyorsanız büyük bir sorununuz var demektir.

2-Önyazı veya Kapak Yazısı / Tavsiye mektubu

Başvurduğunuz yere göre değişmekle birlikte daha doğal ve edebi bir yazım dili portfolyonuzu göndereceğiniz e-posta içinde kısa kaleme alınmış bir yazı, uzun ve ciddi iş mektubuna göre daha etkili. Sebebi çok basit, bir mühendis ya da pazarlama uzmanı olsaydınız veya satış personeli o zaman alışageldiğimiz uzun ve ciddi stili kulanabilirdiniz ancak siz görsel tasarım altyapılı bir bölümden geliyorsunuz. Tavsiye mektuplarında ise başka mimarların görüşleri artık biraz eski bir yöntem ancak derslerde de göreceğiniz gibi eğer başvurduğunuz yer talep ederse bu tip bir tavsiye mektubu eklemeniz de yerinde olacaktır.

3- Kişisel web sitesi ve Hazır Portfolyo Siteleri ile dosya formatları

Kişisel websitesi hem sunucu hızı, hem kişisel tercihleri yansıtabilirlik, hem de genişlik olarak daha doğru bir seçim olacaktır. Yine de hazır portfolyo siteleri de etkili kullanılırlarsa işe yarayabiliyor ancak daha iyisi temel bir kişisel websitesine sahip olup ayrıca behance gibi hazır portfolyo sitelerinin de adreslerini göndermek. Dosya formatı olarak göndereceğiniz dosyanın .pdf uzantılı olması birçok bakımdan avantajlı tabi ki normalde sunumunuzu göndermeyeceğiniz için .ppt uzantılı dosyalar sizde kalacaklar. Sunuma yerleştireceğiniz ve hatta göndereceğiniz dosyalardaki çözünürlüklerin çok yüksek olması gerektiğini hatırlatmamıza gerek yok ama şu nokta sık sık es geçiliyor: Orjinal görsel dosyalarınız .jpeg formatında birkaç kez (editlenip) düzenlenerek kaydedildiğinde ilk detaylarını djital olarak yitirirler, bu sebeple .tiff  ile kayıt yapmayı belki sadece son kaydınızı .jpeg formatında yapmayı hatırlayınız.

4-Seçme aşamasında ekstra bir dikkat

Projelerinizi veya tasarımlarınızı seçerken özellikle dersimde gördüğünüz amaca göre hazırlık ve başvuru yerine göre çalışma seçimi konusuna çok dikkat ediniz. Bazı yerler sizin bazı projelerinizle hiç ilgilenmeyecekler, bazıları ise o projeyi hayranlıkla dinleyeceklerdir.

5-“Portfolyom kısa mı  uzun mu olmuş ?  Çalışmalarım yeterli mi?”

İyi Portfolyo Sitesine Örnek Cyril Masson : Portfolyo, güzel sanatlar ve tasarım alanlarının birkaçında yapılması beklenen bir çalışma tanıtım süreci; fotoğraf ve video sanatında çalışanların da web portfolyolarını görmekte fayda var.

Kesinlike çok sayıda çalışmanız olması, portfolyonun hazırlanma amacı değil. Az ve öz çalışma bulunması, çok çalışmadan iyidir. Ancak derslerimde sık karşılaştığım pratik bir sorundan da bahsetmeden edemeyeceğim.

Çalışma yapmamışsanız ve çok az çalışmanız varsa henüz çok yeni bir tasarımcı olduğunuz için acemi işler çıkarıyor olmanız ve dolayısıyla iyiler seviyesinde olmamanız yüksek olasılık. Bu yüzden portfolyo aşamasına gelene kadar çok tasarım yapın ve çok çalışma üretin fakat bu çalışmalarınızdan sadece çok iyi olanlarını portfolyonuza ekleyin. Bu çok iyi çalışmalarınızı üretebilmeniz ve seçimde çok iyileri yakalamanız  için az üretiminiz değil çok üretiminiz olması gerekir.

Yazı ikinci bölümle devam edecek…

Kaynak: İstanbul Gedik Üniversitesi, Güzel Sanatlar ve Mimarlık Fakültesi  4. sınıf   “Portfolyo ve Sunum Teknikleri” ve “Portfolyo Tasarımı” dersi Ders Notları (Öğr.Gör.Aydın Ömer Kulen)